Góry
  • Turystyka piesza
  • Mapa wydawnictwa PTR Kartografia na podkładzie map WIG
  • Mapa wydawnictwa Compass. Wydanie III z 2005 roku.
Łemkowie i Łemkowszczyzna
  • Łemkowie
Obiekty i miejscowości
  • Miejscowości
  • Cmentarze wojenne
  • Cerkwie i kościoły
  • Tabela obiektów
Przyroda
  • Przyroda
Noclegi
  • Noclegi
  • Jak znaleźć nocleg?
  • Dodaj ofertę
Galerie zdjęć
  • Najlepsze zdjęcia
  • Panoramy sferyczne
  • Galerie tematyczne
  • Zdjęcia archiwalne
Informacje praktyczne
  • Przejścia graniczne
  • Komunikacja
  • Pogoda
Sport
  • Rower
  • Sporty zimowe
Portal beskid-niski.pl
  • Wyniki zakończonego konkursu
  • Księga gości
  • Subskrypcja
  • Linki
  • Mapa portalu

 

/ Aktualności /
 
"Gazeta Gorlicka" - piątek 19 października 2007
("Gazeta Gorlicka" jest regionalnym dodatkiem "Gazety Krakowskiej")

"Wnuczka świętego"

Wiera Sandowicz-Bąkowska jest wnuczką św. Maksyma Sandowicza i prezesem Fundacji Wspierania Mniejszoćci üemkowskiej "Rutenika"

To niełatwe zadanie, być wnuczką świętego - mówi Wiera Sandwicz-Bąkowska. Mimo to, dziadek, tak jak innym, kojarzy mi się z człowiekiem, który głaska po głowie, przynosi łakocie i zawsze ma czas dla dzieci i dodaje.
Jej dzień pracy zaczyna się późnym rankiem, a kończy głęboką nocą, wtedy, kiedy większość z nas już dawno śpi.
- Bo wie pani, ja mam taki sposób bycia, że najlepiej funkcjonuję w nocy. Moich znajomych nie dziwię - opowiada ze śmiechem.
Pani Wiera świetnie zna trasę z Warszawy, gdzie mieszka do Gorlic. Nieobce są też jej drogi i bezdroża nie tylko naszego powiatu. Bezbłędnie wskazuje na nieistniejące już wsie łemkowskie, w których zamierza budować kapliczki.

Ze świętym na co dzień
Przypomnijmy, że Maksym Sandowicz został rozstrzelany 6 września 1914 roku, bez sądu i wyroku, z rozkazu rotmistrza Dietricha z Linzu na podwórku gorlickiego sądu. Żona Pelagia Sandowicz została wywieziona z Gorlic do obozu w Thalerhofie, gdzie urodził się ojciec pani Wiery. Po ojcu otrzymał imię Maksym i podobnie jak ojciec wszedł na drogę kapłaństwa. Informacje o dziadku przekazywane w rodzinie pochodziły z wielu źródeł.
- Kiedy tato przyjechał na tereny, spotykał się z ludźmi, którym jego ojciec, a mój dziadek - Maksym chrzcił czy udzielał sakramentu ślubu. W domu jednak zawsze postać ta była traktowana normalnie. Wychowywano nas w szacunku dla jego męczeństwa, wiedzieliśmy, że był człowiekiem o niezłomnych zasadach, mimo to nie odbieraliśmy go jak świętego, ale jak kogoś bliskiego - relacjonuje nasza bohaterka.
Babcia Pelagia zmarła w Pradze Czeskiej w 1956 roku.

Wzajemna pomoc
Fundację "Rutenika" założył Wiktor Sandowicz.
- Jej podstawowym celem jest działanie na rzecz mniejszości łemkowskiej, niezależnie jakie tereny zamieszkuje i jak potoczyły się koleje losu członków tej narodowości. Więzi emocjonalne z ziemią ojców są wartością nadrzędną - wyjaśnia Wiera.
Fundacja realizuje swoje cele między innymi poprzez wydawanie podręczników do nauki języka łemkowskiego.
- Jest mi o tyle łatwiej, że moja rodzina jest zaprzyjaźniona z Mirosławą Chomiak z Uścia Gorlickiego, autorką programów na wszystkich poziomach nauczania w języku łemkowskim zatwierdzonych przez ministerstwo - mówi pani Wiera.
Problemy z jakimi boryka się fundacja w tym zakresie swej działalności są prozaiczne.
- Graficy komputerowi zajmujący się składem drukarskim nie znają cyrylicy. Robi to moja córka Margarita. Jej jest łatwiej bo zna język łemkowski.
Poza tym jako artystka projektuje okładki i ilustracje. Każda z nich zawiera jakiś element łemkowski - dodaje.
Wydano już 17 podręczników, słownik polsko-łemkowski i łemkowsko-polski, gramatykę języka łemkowskiego, a nawet słownik polsko-łemkowsko- angielski.
- Ten ostatni na razie tylko w wersjach tematycznych - dom, szkoła, człowiek, przyroda, praca - wyjaśnia Wiera Sandowicz-Bąkowska.
Język łemkowski jest jednym z przedmiotów w wielu szkołach - Uściu Gorlickim, Hańczowej, Bartnem, Sękowej, Gorlicach, Pielgrzymce, Bodakach i innych. Podobnie jest na ziemiach zachodnich, gdzie osiedlili sie Łemkowie po akcji "Wisła".
- Chcielibyśmy wprowadzić język łemkowski jako jeden z przedmiotów maturalnych, ale nie ukrywam do tego jeszcze długa droga, przede wszystkim proceduralna - dodaje.

Kapliczka to symbol
W miejscach nieistniejących wsi łemkowskich Fundacja buduje kapliczki, które maja upamiętniać te miejsca, kiedyś przecież tętniące życiem.
- Plan zakładał budowę 44, ale w trakcie okazało się, że ta liczba jest ruchoma, ciągle się zwiększa. Teraz jest ich 50. To nie tylko sposób na uczczenie tych miejsc, ale także lekcja historii dla żyjących - mówi prezeska.
Ich poświęceniu towarzyszą ekumeniczne nabożeństwa, które mają uświadamiać, że można żyć w jedności.
Latem jedna z takich kapliczek została wybudowana i poświęcona we wsi Regietów Wyżny. Każda z nich wygląda tak samo - solidna podstawa z równo ułożonych drewnianych bali, które mają symbolizować łemkowska chatę. Całości nadano kształt dzwonnicy. Nieprzypadkowo przecież to właśnie dźwięk dzwonu obwieszczał zarówno radość jak i smutek, wszywał też na modlitwę. Kapliczkę zwieńcza krzyż w który wkomponowana została symboliczna łza.
- Autorką projektu kapliczki jest moja córka Margarita i jest to forma daru dla społeczności łemkowskiej. W ostatnich tygodniach kolejna kapliczka została postawiona i poświęcona w Smerecznem, kolejne, również na ziemi gorlickiej powstaną w przyszłym roku - dodaje.
HALINA GAJDA




Powyższy tekst pochodzi z Gazety Krakowskiej. Redakcja portalu www.beskid-niski.pl nie ponosi odpowiedzialności za treści w nim zawarte.



Jeśli chcesz być informowany o wszelkich aktualnościach, nowościach, zmianach, planach i wydarzeniach, ktore związane są z Beskidem Niskim oraz działalnością portalu beskid-niski.pl a także otrzymywać raz w tygodniu zestaw linków do poświęconych Beskidowi Niskiem artykułów publikowanych w "Gazecie Krakowskiej" wyślij pusty e-mail na adres

subskrypcja@beskid-niski.pl

Aby zrezygnować z subskrypcji wystarczy wysłać e-mail z tematem "rezygnacja"

beskid-niski.pl na Facebooku


 
306

Komentarze: (0)Dodaj komentarz | Forum
Nie ma jeszcze żadnych komentarzy.

Imię i nazwisko:
E-mail:
Tekst:
Suma liczb 9 i 7: (Anty-spam)
    ;


e-mail: bartek@beskid-niski.pl
Copyright © 2003 - 2016 Wadas & Górski & Wójcik
Wsparcie graficzne: e-production.pl
praca w Niemczech|prosenior24.pl
Miód
Idea Team
Tanie odżywki
Ogląda nas 13 osób
Logowanie